Selam Almak Zorunlu Mu? Ya Şu Selamlaşma Meselesi
Selam almak zorunlu mu? Bir insanın hayatında belki de en çok düşündüğü ama bir o kadar da “işte, geçer gider” dediği bir mesele. Özellikle bizim gibi İzmirli’ler için, sosyal kuralların biraz daha esnek olduğu yerlerde, bazen “selam vermek zorunda mıyım?” sorusu takılabiliyor kafada. Hani o an, biriyle göz göze geliyorsun, iki saniye duruyorsun ve o anın ağırlığını hissetmeye başlıyorsun. Gerçekten selamlaşmak zorunda mıyım? Ne olacak, selamsız mı geçireceğiz günümüzü? Hadi gelin, bu “selam alma” olayını derinlemesine inceleyelim, ama tabii ki bir yandan da eğlenelim.
Selamlaşma: Sosyal Zorunluluk mu, Sosyal Cömertlik mi?
İzmir’de yaşıyorum ya, burada birinin seni tanıyıp tanımadığını asla bilemezsin. Yani, sokağa çıktığında 10 kişiden 8’i sana bir şekilde selam verir. Çalıştığın ofisteki insanlar, marketteki kasiyer, ya da yürürken karşılaştığın herhangi biri. İzmirli olmak böyle bir şey işte. Ama bazen, selam almak zorunlu mu sorusu kafama takılıyor. Gerçekten her seferinde “Selam!” demek zorunda mıyız?
Bir gün, arkadaşım Ahmet’le sokakta yürürken, bir tanıdığımıza rastladık. Adam selamı verdi, Ahmet de selamını çaktı tabii. Benim gözlerim ise biraz “bozuk” oldu. “Ya, selamı vermek zorunda mıyız? Gerçekten tanıyor muyuz bu adamı?” diye düşünmeye başladım. Ahmet’e bakıyorum, “Ne bakıyorsun?” diyorum. O da bana bir bakıyor, “Hani, ya biri sana selam verirse?” diyor. Cevap yok tabii, çünkü o anda ben de az önce selam verdiğim kişiyle ilgili, ‘ne kadar tanıyoruz?’ sorusu yüzünden kafayı yiyordum.
Hayatın Küçük Anları ve Selamlaşma
Bazı insanlar selamlaşmayı sadece bir zorunluluk olarak görür, bazılarımız da bu ritüeli bir tür sosyal yapışkan gibi yapar. İzmir’de, “Selam almak zorunlu mu?” dediğinizde, bazen bu küçük sosyal etkileşimlerin, aslında çok büyük anlamlar taşıyabileceğini fark edersiniz. Mesela, bir sabah koşusuna çıktığınızda, biri sizi gördü ve “Selam!” dedi. İki saniyelik bir an, ama insan bazen bu selamda o kadar çok şey bulur ki.
Küçük bir not: Birçok insanın yaşamında bu selamlaşmalar, aslında bir nevi içsel bir rahatlama sağlar. Şöyle ki; “Selamı verdim, yüküm hafifledi” gibi bir şey. Ama tabii, her zaman karşı tarafın bu selamı aldığını göremiyorsun. O yüzden bazen gerçekten içsel bir huzur arayışı olabilir.
Selamsız Günü Geçirebilir miyiz?
Bir düşün, bir gün boyunca hiç selam almadığını. Ya da daha ilginci, hiç selam vermediğini. Sosyal deney gibi bir şey aslında. Gerçekten böyle bir gün geçirebilir misin? Belki bunu yapmak bir anlamda özgürlük gibi hissedilebilir. Çünkü bazen “Selam almak zorunlu mu?” sorusu, tam olarak bu noktada devreye giriyor.
Geçen gün markete gittim. Elimde bir sürü poşet, bir sürü düşünceyle kasiyerin yanına geldim. O sırada selam vermeyi unuttum. Ama sonra düşündüm, “Eee, niye selam vermiyorum ki? Burası sosyal bir alan ve bu basit bir nezaket. Hem belki de kasiyer arkadaşım, selamsız kalmak istemiyordur.” İşte o an fark ettim; bazı insanlar için, selam vermek yalnızca bir sözcükten ibaret değil, küçük bir bağlantı kurma biçimidir. O yüzden bir dahaki sefere, belki selamı vermek zorunda olmasam da, en azından kendimi rahat hissedebilmek için verebilirim.
Bir de işin mizahi tarafı var. “Selam vermek zorunlu mu?” diyorsunuz ama biz Türkler olarak, bazen kendi kendimize sormadan gülümsüyoruz, “Selam, nasılsın?” demeyi unutmuyoruz. O yüzden her durumda, bir şekilde selamlaşmayı unutmazsınız. Hatta bir an var, öyle bir bakış atıyorsunuz ki, o bakış adeta bir selam oluyor. Sözün kısası, hayatınızdaki minik bağlantılar ve gülümsemeler çok şeyi değiştirebilir.
Sonuç: Selam Almak Zorunlu Mu? Belki Evet, Belki Hayır
Şimdi, bütün bu düşüncelerden sonra, “Selam almak zorunlu mu?” sorusunu daha net cevaplayabilirim. Aslında zorunlu değil. Ama bazen bir “selam” vermek, o küçük adım, birinin gününü aydınlatabilir. O yüzden evet, bazen zorunlu hissedebilirsiniz. Ama işin özü şu ki, bu basit ama anlamlı etkileşimler bizim sosyal hayatımızın belki de en tatlı detayları. Şimdi soruyorum: Sizce, selam almak zorunlu mu? Eğer benden biri bir gün “selam” alırsa, kesinlikle gönüllü olarak alırım! Çünkü, bazen hayat, küçük bir “selam”la daha güzel olur.